Phiếu tóm tắt thông tin điều trị bệnh loạn trương lực bàn tay

12/02/2022 10:49:00

Loạn trương lực bàn tay là gì?
- Loạn trương lực bàn tay được đặc trưng bởi sự co cơ quá mức và không kiểm soát được của các cơ ở ngón tay, bàn tay, cánh tay và đôi khi ở vai, từ đó tạo ra tư thế bất thường ở bàn tay khi người bệnh làm công việc. Triệu chứng thường xuất hiện khi người bệnh làm công việc đòi hỏi sự phối hợp vận động tinh vi của các cơ ở bàn tay và cánh tay.
- Loạn trương lực bàn tay còn được gọi là loạn trương lực nghề nghiệp, ảnh hưởng đến các nhạc công, người chơi golf, nhân viên đánh máy và người viết. Triệu chứng thường xảy ra chỉ khi thực hiện các động tác chuyên biệt như khi viết, chơi nhạc cụ, chơi golf hay đánh máy.

Nguyên nhân của loạn trương lực bàn tay là gì?
- Cho đến nay, nguyên nhân của loạn trương lực vẫn chưa được biết rõ. Phần lớn các trường hợp không tìm thấy nguyên nhân gây ra nên gọi là loạn trương lực bàn tay nguyên phát. Một số trường hợp, loạn trương lực bàn tay có tính di truyền. Có khoảng 5 – 25% người bệnh loạn trường lực bàn tay có yếu tố gia đình.
- Trong một số hiếm trường hợp, loạn trương lực bàn tay có thể do chấn thương, tổn thương thần kinh hoặc tủy sống (gọi là loạn trương lực bàn tay thứ phát). Triệu chứng loạn trương lực bàn tay trong trường hợp này có thể tồn tại ngay cả khi nghỉ và gây đau nhiều hơn.

Loạn trương lực bàn tay biểu hiện thế nào?
- Loạn trương lực bàn tay là tình trạng co cơ bàn tay thường chỉ xảy ra khi thực hiện một số các động tác cụ thể như khi viết hoặc chơi nhạc cụ. Ví dụ: người bị loạn trương lực tay khi viết bao gồm cầm chặt cây viết, gập hay duỗi cổ tay, nâng khuỷu, và thỉnh thoảng duỗi một hoặc nhiều ngón tay làm rớt bút khi viết. Một vài trường hợp co cơ diễn tiến nặng gây nâng vai hoặc co rút cánh tay khi viết. Đau tay cũng có thể gặp nhưng thường gặp trong loạn trương lực bàn tay thứ phát hơn nguyên phát.

Loạn trương lực bàn tay diễn tiến như thế nào?
- Loạn trương lực bàn tay điển hình thường diễn tiến âm thầm và từ từ theo thời gian. Triệu chứng sau đó đạt bình nguyên và tương đối ổn định. Một số trường hợp người bệnh loạn trương lực bàn tay có thêm triệu chứng run. Khi loạn trương lực bàn tay xuất hiện ở trẻ em, có khả năng đây là biểu hiện khởi đầu của loạn trương lực toàn thể. Loạn trương lực bàn tay nguyên phát ở người lớn thường gặp trong độ tuổi 30 đến 50, ảnh hưởng cả nam và nữ như nhau.

Loạn trương lực bàn tay ảnh hưởng đến cuộc sống hằng ngày không?
- Lúc mới khởi phát, chẩn đoán và điều trị là thử thách, dễ chẩn đoán nhầm là bệnh xương khớp, hội chứng ống cổ tay. Triệu chứng có thể thay đổi từ vừa đến nặng, và dao động ngày qua ngày gây khó khăn cho công việc liên quan. Người bệnh phải học các cách khác nhau để hoàn thành công việc hằng ngày, đặc biệt ở những người bệnh sử dụng những động tác tinh vi ở tay nhiều. Tuy nhiên, sống hòa hợp cùng với loạn trương lực bàn tay là điều có thể xảy ra.

Điều trị loạn trương lực bàn tay
- Một trong những phương pháp hiệu quả nhất trong điều trị là thích nghi với những động tác chuyên biệt để làm giảm hoặc tránh khởi phát các cử động loạn trương lực, bao gồm phục hồi chức năng hay sử dụng các dụng cụ hỗ trợ.
- Thuốc uống trong điều trị loạn trương lực bàn tay thường kém hiệu quả. Khoảng 5% người bệnh cải thiện triệu chứng với thuốc kháng cholinergic, như Artane (trihexyphenidyl) hoặc Cogentin (benztropine).
- Tiêm botulinum toxin đã được nghiên cứu trong nhiều thập kỷ và được chứng minh là có hiệu quả trong điều trị loạn trương lực bàn tay. Botulinum toxin sẽ được tiêm vào những cơ chọn lọc trong loạn trương lực bàn tay dưới hướng dẫn của điện cơ và/hoặc siêu âm, và được lặp lại mỗi 3 đến 6 tháng. Tác dụng phụ có thể gây yếu cơ, hạn chế các cử động tinh vi của bàn tay. Phương pháp này được ghi nhận cải thiện tư thế bàn tay và đau ở 60 – 70% trường hợp người bệnh.
 

Các tin đã đăng