Viêm gan B, C: Tầm soát và theo dõi như thế nào?

1. Viêm gan B và viêm gan C là gì?

Viêm gan B (HBV) và viêm gan C (HCV) là các bệnh lý nhiễm virus gây tổn thương gan. Bệnh có thể tiến triển từ viêm gan cấp sang viêm gan mạn, dẫn đến xơ gan và ung thư gan nếu không được phát hiện và theo dõi kịp thời. Đáng lưu ý, phần lớn người nhiễm viêm gan B hoặc C không có triệu chứng rõ ràng trong nhiều năm.

2. Khi nào cần đi khám tầm soát viêm gan B, C?

Việc tầm soát viêm gan B và C giúp phát hiện sớm người đang nhiễm virus hoặc đã từng phơi nhiễm, từ đó có kế hoạch theo dõi và điều trị phù hợp.

Nên thực hiện tầm soát khi khám sức khỏe tổng quát, đặc biệt ở các đối tượng có nguy cơ như: người từng truyền máu, phẫu thuật, làm thủ thuật y khoa; người có quan hệ tình dục không an toàn; người có người thân mắc viêm gan hoặc ung thư gan; phụ nữ chuẩn bị mang thai hoặc đang mang thai; người có men gan tăng không rõ nguyên nhân; nhân viên y tế.

Các xét nghiệm tầm soát cơ bản gồm: HBsAg để phát hiện viêm gan B và Anti-HCV để phát hiện viêm gan C.

3. Khi nào cần theo dõi định kỳ?

Người nhiễm viêm gan B hoặc C có thể không có triệu chứng nhưng virus vẫn gây tổn thương gan âm thầm. Do đó, việc theo dõi định kỳ là rất quan trọng.

Đối với viêm gan B mạn: cần theo dõi khi HBsAg dương tính kéo dài trên 6 tháng hoặc có tiền sử viêm gan B. Theo dõi thường bao gồm xét nghiệm men gan, HBV DNA và siêu âm gan định kỳ.

Đối với viêm gan C: cần theo dõi khi Anti-HCV dương tính hoặc đã từng điều trị viêm gan C. Sau khi điều trị khỏi, những bệnh nhân đã có xơ gan vẫn cần theo dõi gan lâu dài.

4. Những dấu hiệu cảnh báo không nên bỏ qua

Mặc dù thường diễn tiến âm thầm, viêm gan B và C có thể biểu hiện bằng các triệu chứng như: mệt mỏi kéo dài, chán ăn, buồn nôn, đau tức hạ sườn phải, vàng da, vàng mắt hoặc nước tiểu sẫm màu. Khi xuất hiện các dấu hiệu này, người bệnh cần đi khám sớm.

5. Vai trò của khám sức khỏe tổng quát trong phòng ngừa bệnh gan

Khám sức khỏe tổng quát giúp phát hiện sớm các trường hợp nhiễm viêm gan B và C khi chưa có triệu chứng, đánh giá mức độ tổn thương gan và quyết định thời điểm điều trị hoặc theo dõi phù hợp. Phát hiện sớm giúp giảm nguy cơ xơ gan và ung thư gan.